سيد علي اكبر قرشي
114
قاموس قرآن ( فارسي )
و لبخند زد . [ از اين آيه چند مطلب بدست ميآيد . ] 1 - مورچگان با هم سخن گويند و ما فى الضمير خويش را بهمديگر بيان ميدارند * ( قالَتْ نَمْلَةٌ يا أَيُّهَا النَّمْلُ . . . ) * . 2 - اگر نملة مؤنّث باشد ميتوان پى برد كه ملكه مورچگان همانطور كه عهده دار تخمگذارى است بر مورچگان حكومت نيز دارد كه دستور دخول بلانه ها را صادر كرده است و نيز روشن مىشود كه مورچگان تشكيلات اجتماعى و حكومت دارند . 3 - بالاتر از همه اينكه مورچگان انسانها را ميشناسند زيرا مورچه بمورچگان ديگر گفت : اگر داخل لانه ها نشويد سليمان و لشكريانش شما را پامال ميكنند پس آن مورچه سليمان و لشكريان او را ميشناخته است امروز با آنكه كتابها در باره زندگى مورچگان نوشتهاند و در شناخت اسرار آن زحمتها كشيدهاند هنوز به آن پايه نرسيدهاند كه قرآن مجيد گفته است . 4 - سليمان عليه السّلام از سخن مورچه با خبر شده و تبسّم و تعجّب كرده است . انمله : سر انگشت . بقولى بند آخر انگشت . جمع آن انامل و انملات است * ( وَإِذا خَلَوْا عَضُّوا عَلَيْكُمُ الأَنامِلَ مِنَ الْغَيْظِ ) * آل عمران : 119 . چون خلوت كنند از غيظ بر شما سر انگشتان بجوند . در مجمع گفته : اصل آن از نمل است سر انگشت تشبيه شده بمورچه در كوچكى و حركت . نمل ( بر وزن كتف ) سخن چين را گويند كه اقوال را در پنهانى از اين به آن نقل مىكند مانند مورچه كه در پنهانى قوت بسيار نقل مىكند . نمم : * ( وَلا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَهِينٍ . ) * * ( هَمَّازٍ مَشَّاءٍ بِنَمِيمٍ ) * قلم : 10 و 11 . نمّ بمعنى سخن چينى است نميم و نميمه اسم است از آن يعنى : اطاعت نكن از هر قسم خوار پست كه عيبجو و بسيار سخن چين است « مشى بنميم » بمعنى ( سخن چينى كرد ) است اين كلمه يك بار